Ninoy Aquino Day: May Kulang Ba sa Mensahe?

Posted on 8/21/26

Tuwing ika-21 ng Agosto, ginugunita ng Pilipinas ang isa sa mga pinakamadilim ngunit pinakamahalagang kabanata sa ating kasaysayan: ang pagpaslang kay Senator Benigno "Ninoy" Aquino Jr. Makalipas ang 43 taon, ang araw na ito ay patuloy na nagpapaalala sa atin ng tapang, sakripisyo, at ang walang sawang paghahanap sa katotohanan. Ngayong taon, binigyang-diin ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. sa kanyang mensahe ang mga banta sa demokrasya tulad ng disinformation, pagkakawatak-watak, kawalan ng tiwala, at kawalan ng pagpapahalaga sa sibiko. Isang mahalagang punto, ngunit may kulang, na nag-iiwan ng malalim na katanungan sa puso ng bawat Pilipino.

Ang mensahe ng Pangulo ay makabuluhan, lalo na sa pagkilala sa patuloy na hamon ng disinformation na sumisira sa ating lipunan. Ang mga salitang ito ay sumasalamin sa kasalukuyang laban para sa katotohanan sa digital age. Subalit, ang kapansin-pansing pagkalimot sa detalye ng pagpaslang kay Ninoy Aquino – ang mismong pangyayari na nagbigay-buhay sa Ninoy Aquino Day – ay hindi maaaring palampasin. Ito ay isang pagbabalewala sa konteksto na nagbigay-hugis sa sakripisyo ni Aquino, isang konteksto na napakahalaga upang lubos na maunawaan ang kanyang pamana at ang aral na iniwan niya sa atin.

Bilang mga Pilipino, naniniwala tayo na ang katotohanan ang pundasyon ng isang matatag at malayang lipunan. Ang pagtalikod o pagtanggal sa anumang bahagi ng ating kasaysayan, gaano man ito kasakit o kasensitibo, ay hindi makakatulong sa ating pagkakaisa o pagpapagaling bilang isang bansa. Sa halip, lumilikha ito ng mga butas na maaaring punan ng mga maling impormasyon at ng mga naghahanap na baluktutin ang nakaraan para sa sariling agenda. Ang ganitong mga pagkukulang ay nagpapahirap sa kolektibong pag-unawa ng mamamayan sa kanilang pinagmulan, na siyang susi sa pagbuo ng isang mas magandang kinabukasan.

Ang mga tinig tulad nina Senators Bam Aquino at Francis Pangilinan, na nananawagan na panatilihing buhay ang pananampalataya ni Ninoy Aquino, ay nagpapaalala sa atin na ang diwa ng kanyang paglaban ay higit pa sa isang petsa sa kalendaryo. Ito ay tungkol sa prinsipyo ng katotohanan, hustisya, at tunay na demokrasya. Ang pananampalataya na ito ang nagtutulak sa ating mga mamamayan na maging mapanuri, magtanong, at labanan ang mga puwersang nagnanais na manipulahin ang ating kasaysayan at kasalukuyan.

Sa panahon na mismong ang Pangulo ay nagbabala tungkol sa disinformation, dapat nating tiyakin na ang ating gobyerno mismo ang nangunguna sa pagpapanatili ng buong katotohanan. Hindi sapat na labanan ang disinformation sa kasalukuyan kung hahayaan nating maibaluktot ang katotohanan ng nakaraan. Ang dalawang ito ay magkakaugnay; ang pagpapabaya sa isa ay nagpapahina sa ating kakayahang harapin ang isa pa.

Kaya nga, bilang mga Pilipino, nasa ating kamay ang pagpapanatili sa buong salaysay ng ating kasaysayan. Hindi tayo dapat umasa lamang sa mga opisyal na pahayag, kundi dapat nating patuloy na hanapin, pag-aralan, at ibahagi ang mga aral ng nakaraan. Ang pagiging mapanuri sa mga impormasyon, lalo na sa konteksto ng ating pambansang memorya, ay isang responsibilidad na dapat nating yakapin para sa kapakanan ng ating bansa at ng mga susunod na henerasyon.

Ang Ninoy Aquino Day ay hindi lamang isang araw upang alalahanin ang isang bayani, kundi isang araw upang muling patatagin ang ating pangako sa katotohanan at demokrasya. Ito ay paalala na ang tunay na pagkakaisa ay nagmumula sa pagtanggap ng ating buong kasaysayan, na may lahat ng sakit at aral nito. Tanging sa ganitong paraan tayo magiging tunay na malaya sa tanikala ng nakaraan at magtatayo ng isang Pilipinas na karapat-dapat sa mga sakripisyo ng ating mga bayani.